Nowe zasady sprzedaży drewna na lata 2025 i 2026

Wyższy udział kryteriów pozacenowych w ocenie ofert zakupu, premiowanie zakupu lokalnego, mechanizmy ograniczające opłacalność eksportu drewna nieprzetworzonego - to niektóre z nowych zasad sprzedaży drewna przez Lasy Państwowe na lata 2025 i 2026.

Jak poinformowały w czwartek Lasy Państwowe (LP), Dyrektor Generalny LP podpisał zarządzenie i decyzje z pakietem zmian. "Chodzi w nich o ograniczenie eksportu nieprzetworzonego drewna, tak aby surowice trafiał na potrzeby krajowego przemysłu w wystarczającej ilości i po odpowiedniej cenie. (...) Premiowany będzie przerób na miejscu, w lokalnych zakładach" - podkreśliła na konferencji prasowej poświęconej nowym zasadom sprzedaży ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.

Nowe zasady na przyszły i następny rok to przede wszystkim transparentność, ograniczenie eksportu nieprzerobionego drewna oraz skrócenie łańcucha dostaw - dodał dyrektor generalny LP Witold Koss.

Podstawowe założenia zmian to modyfikacja udziałów poszczególnych kryteriów w ofertowym systemie sprzedaży LP. Kryterium cenowe wzrośnie z 70 do 75 proc., poza nim zostanie jedynie kryterium pozacenowe, które wzrośnie z 20 do 25 proc. W ramach kryterium pozacenowego przedsiębiorca będzie mógł zdobyć dodatkowe punkty za przerób drewna i jego głębokość oraz za geografię zakupu. Im bliżej od miejsca zakupu będzie leżał jego zakład przetwórczy, tym wyższa będzie punktacja.

Zmarł śp. ks. dr hab. Zbigniew Wolak Zagórzańskie obchody katyńskie (ZDJĘCIA)

Punktów w kryterium pozacenowym nie zdobędzie np. pośrednik, który kupuje drewno jedynie po to, by bez przerobu sprzedać je dalej - wyjaśnił na konferencji zastępca dyrektora generalnego LP ds. ekonomicznych Marcin Polak. Jak zaznaczył, przy eksporcie drewna dotychczas punkt jego przerobu był położony umownie na granicy; po zmianie znajdzie się w rzeczywistym miejscu przeróbki za granicą i od jego odległości od miejsca zakupu będą naliczane punkty w kryterium cenowym. Likwidacji ulegnie również pula zakupowa drewna na cele energetyczne - jeżeli przedsiębiorca będzie chciał kupić drewno na taki cel, będzie to musiał zrobić z puli dostępnej dla wszystkich kupujących.

Nowe zasady przewidują również, że dla korzystania z kryteriów pozacenowych przedsiębiorca będzie musiał się poddać audytowi działalności, które wykażą, że spełnia wymagania m.in. dotyczące stopnia przerobu drewna. Jeśli audyt ten wypadnie niepomyślnie, przedsiębiorca taki zostanie wykluczony z systemu sprzedaży drewna Lasów Państwowych na 730 dni.

Kolejne zmiany w zasadach to publikacja rocznego planu sprzedaży drewna przed uruchomieniem procedur. Sprzedaż dla przedsiębiorców będzie się odbywać dwa razy w roku, a nie trzy razy, jak dotychczas. W systemie ofertowym przedsiębiorca będzie mógł złożyć ofertę na co najwyżej 75 proc. wolumenu drewna, jaki wcześniej kupował, a nie na 100 proc. jak dotychczas. Resztę będzie musiał zdobyć w inny sposób, np. na aukcjach. Wyniki wszystkich postępowań mają być jawne, z poszanowaniem tajemnicy przedsiębiorców.

Wszystko to, jak ocenił wicedyrektor Polak, ma premiować przeróbkę drewna jak najbliżej miejsca zakupu, a jednocześnie podnosić koszty dla pośredników i eksporterów, którzy za drewno w systemie ofertowym będą musieli płacić więcej niż lokalni przedsiębiorcy.

Przedstawiciele LP poinformowali również, że przewidują, iż w 2025 r. podaż drewna będzie o ok. 2 mln m sześc. niższa niż w tym roku, ale to głównie z powodu naturalnej fluktuacji, będącej wynikiem charakterystycznych cech gospodarki leśnej, takiej jak tempo przyrostu itd. Tegoroczna podaż jest oceniana na 40 mln m sześc.

Ministra klimatu zapewniła także, że trwają rozmowy z ministrem finansów, aby wprowadzić drewno jako dodatkową grupę GTU do rozporządzenia Ministra Finansów, Ministra Inwestycji i Ministra Rozwoju ws. szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług. W takiej sytuacji przedsiębiorca kupujący na Portalu Leśno-Drzewnym byłby zobowiązany do złożenia oświadczenia, czy przerabia drewno w Polsce i do przyjęcia kontroli LP. Za pomocą kodu GTU Lasy mogłyby sprawdzić, jaka ilość drewna nie została przerobiona, a jaka została sprzedana dalej, i podejmować odpowiednie działania - np. redukować historię zakupów danego klienta w przypadku, jeśli drewno wyeksportował.(